Het Koninklijk Circus is een speciale zaal en ANOHNI is een speciale artiest. Je hoefde dus geen wiskundig wonder te zijn om één en één samen te voegen en al op voorhand te weten dat gisterenavond een heel speciaal concert zou opleveren. Dat mag je overigens best met een korreltjes zout nemen, want de Brits-Amerikaanse had ons al in de touraankondiging verklapt dat haar reis doorheen Europa ietwat anders in elkaar stak dan vorige tripjes. Er was immers geen nieuwe plaat om voor te stellen, alsook had ze een deel van begeleidingsband The Johnsons bij partner en eventuele kinderen achtergelaten: ANOHNI was in het Koninklijk Circus een vrouw met een plan. Zo had ze namelijk mee een film in elkaar gestoken die een reis doorheen haar carrière moest ondersteunen. De soundtrack werd dan weer live op het podium voorzien, door middel van (vleugel!)pianist Gaël Rakotondrabe, gitarist Leo Abrahams en percussionist Chris Vatalaro die haar muzikaal ruggesteunden.
Geen concertervaring die je wekelijks mag of kan meemaken, en dus waren ook de omstandigheden gisteren een beetje anders dan normaal. Iets voor acht had iedereen die een ticket had gekocht zijn stoeltje gevonden en bij wijze van iedereen meteen mee te sleuren in haar wereld, had ANOHNI ook haar voorprogramma thuisgelaten. Dat gaf haar wat speling met het aanvangsuur, waardoor dromerige synthklanken genoeg tijd hadden om een kleine tien minuten lang over te gaan in een kletterend onweer. Het viertal had in volledige duisternis plaatsgenomen op het podium, achter hen startte op het grote doek een afwisseling van takken in een nachtbries en de stilte van de maan. “You Are My Enemy” moest met andere woorden meteen duidelijkheid scheppen over waar het Koninklijk Circus zich voor mocht opmaken: het beeld primeerde niet op de klank, alles liep symbiotisch in elkaar over.
Toen ANOHNI geleidelijk aan zichtbaar werd, wiegde ze op het water dieper de nacht in. Een heel innemend beeld, dat mede door haar persona en stem alleen maar grootser werd doorheen de avond. Tijdens “Blood on the Door” speelde de zangeres met een leeg en vol geluid, terwijl er achter haar een aantal zwanen over het meer dreven. Het zorgde voor iets intiems, waardoor de emotie die ze in haar performance legde nog intenser doorsijpelde. Want dat was het uiteindelijk wel, ondanks dat ANOHNI het hele concert lang in een soort trance voor zich uit stond te staren. Ze zat in haar act, met af en toe ruimte voor beweging. “DroneBomb Me” had iets frivools in zich, zodat een subtiel danspasje er van af kon en de drums de leegte haast overrompelend konden opvullen. De in de Verenigde Staten wonende Engelse was op dat moment al een halfuur bezig; niemand die de tijd nog in de gaten had.
Een tweeluik aan covers brak de set ergens rond de helft wat verder open. “I Was Young When I Left Home” van Bob Dylan bracht wat sassy folkamericana, “Perfect Day” van Lou Reed zorgde dan weer voor een opflakkering op vlak van tempo. Wat begon met enkel piano sloeg om in een jazzstuk waar ANOHNI volledig in opging. Ze nam een paar stappen weg van haar statief, zong unplugged voor een zaal die aan haar lippen hing en goot haar glas water plets over de het podium leeg. Zo diep zat ze in haar act. Dat zorgde er langs de andere kant wel voor dat ze regelmatig, zoals de gekende John Travolta-GIF, wat onbeholpen heen en weer leek te draaien, al voelde dat wonder boven wonder nooit ongemakkelijk. Integendeel, het zoog je dieper in die innemende wereld.
De zwanen gleden nog altijd zorgeloos over het scherm toen ANOHNI van het traditionele “Sometimes I Feel Like a Motherless Child” een enorm cool jazznummer maakte, waarin ze haar band meer dan ooit de kans gaf om te schitteren. Zelf verdween ze even uit het zicht, allemaal met een reden: de set en film werden gebroken door een spoken word-stuk dat de titel WILDERNESS uitlegde – ANOHNI is een kind van de wildernis, dat erin wíl leven. Ze vergeleek het met een soort Godin, waarin zij haar creativiteit kwijt kon. De vervormde stem maakte het misschien allemaal wat bevreemdend, maar de boodschap kwam wel binnen. Het Koninklijk Circus keek met ingehouden adem hoe de zangeres daarbij zelf achter de vleugelpiano plaatsnam voor “The Lake”, om dan als felblauw mythisch figuur op te gaan in het donkerrode “I Don’t Love You Anymore”.
De laatste rechte lijn van het concert was een feit, en je voelde dat ANOHNI daardoor een minuscuul stukje losser durfde worden. “It Must Change” bracht soul van de bovenste plank, inclusief een vleugje gospel, waarna de lente en de zangeres’ stem voorrang kregen op alles in “What Can I Do?”. Door de elektriciteit in de lucht, steeg de temperatuur op “4 Degrees” richting een veelvoud van de songtitel, waardoor ook de zwanen een dieprode kleur kregen. De manier waarop de laatste drie nummers overigens allemaal naadloos in elkaar overvloeiden, vraagt ook om extra kudos voor de band. Zeker omdat afsluiter “Hopelessness” een soort symbiose werd van alles wat we gisterenavond te horen kregen, badend in een vorm van ironie.
ANOHNI had de hele avond in de duisternis gebaad, en pas op het eind vond een eenzame zwaan haar nachtrust. Zoekend naar hoop, die ze volgens het nummer niet vond, maar die in de praktijk wel schuilde in de donkerte van elk nummer. Toegankelijk was het in het Koninklijk Circus eigenlijk nooit, maar aan de, weliswaar tevergeefse, minutenlange staande ovatie af te leiden, maakte dat niemand uit. Vanaf seconde één trok ANOHNI iedereen mee in haar Zwanenmeer; eentje dat uitgespeeld werd in het holst van de nacht en waarbij donkere krachten permanent om de hoek loerden. Maar ook waarbij de zangeres zelf permanent over ons waakte. Fysiek nooit als een warme deken, maar gevoelsmatig altijd daar om ons op te vangen en te beschermen. Bijna een spirituele ervaring, mocht je daar in geloven. En mocht je dat niet doen, dan heb je er gisterenavond toch even over getwijfeld.
Setlist:
You Are My Enemy
Blood On The Door
Drone Bomb Me
I Was Young When I Left Home (Bob Dylan-cover)
Perfect Day (Lou Reed-cover)
Why Am I Alive Now?
Sometimes I Feel Like a Motherless Child
WILDERNESS (interlude)
The Lake
I Don’t Love You Anymore
It Must Change
What Can I Do
4 Degrees
Hopelessness
