Mogwai @ Bozar: Victor Horta luistert en knikt goedkeurend

We waren kinderen van een vuist groot toen we leerden dat Gizmo van Mogwai kon veranderen in Gremlin als hij water dronk na middernacht. Dan barstte de hel helemaal los en was het hopen dat die bende Gremlins omzeggens je nek niet afbeten of je hoofd afhakten. Zoiets was het in elk geval, het is allemaal al een tijd geleden ondertussen. De Schotten van Mogwai komen graag naar België, getuige de meer dan veertig optredens in zalen en op festivals die al geturfd werden ondertussen. Het vijftal maakt aan de lopende band platen en is ook gekend om zijn soundtracks voor bijvoorbeeld series als Black Bird en Zidane, a 21st Century Portrait en het briljante Les Revenants. Van die laatste serie moet je absoluut het eerste seizoen eens checken, dit even terzijde. Heden in Bozar, een van de mooiste zalen in ons land. Voor de band het podium opstapte, was het eerst nog tijd voor Forest Swords wat de stagenaam is voor de producer, dj, artiest, kunstenaar Matthew Edward Barnes.

Forest Swords, goeie artiestennaam, kreeg vijfenveertig minuten om het publiek te entertainen en warm te maken voor de hoofdact vanavond. Barnes kwam op, stak heel schattig en kort zijn hand op om de mensen te begroeten en posteerde zich achter zijn tafel en laptop. De sound was heel vol waardoor de eerste tien minuten zwaar op de maag lagen. Het leek alsof er nog een balans moest gezocht worden en het eerste luik van het optreden duurde zonder ophouden twintig minuten. Er werd de hele tijd gespeeld met de kleuren van de spots en de soundscapes van Forrest Swords kwamen heel mooi tot zijn recht in het art deco gebouw. Wanneer de helwitte lichten fel schenen over het podium was het best merkwaardig om links en rechts van het podium de reusachtige schaduw van de man te zien. Het was bij wat wij het derde luik van de show gaan benoemen pas echt alle hens aan dek met “Crow” en “Thor’s Stone” die elkaar opvolgden. Er kwam een ravebeat aan te pas die steun kreeg van Gregoriaanse gezangen en we willen concluderen dat Barnes een heel degelijk voorprogramma was. Helemaal alleen en enkel gewapend met een laptop zette hij een geluid neer dat perfect kon in het betonnen karkas van Bozar. Hij verdween naar de coulissen met opnieuw een lief handje in de lucht.

Mogwai heeft al een geweldige catalogus aan muziek bij elkaar gecomponeerd en de band treedt nu aan zonder nieuw album onder de arm. Het kan dus alle kanten uit gaan en we zijn benieuwd welke weg de mannen willen ingaan vanavond. Gaat het heel druk en broeierig worden? Of wordt het eerder wat ingetogener, hoewel ons dat wel enigszins zou verbazen? Wat het sowieso wel zal worden is een opeenvolging van geweldige soundscapes, brullend lawaai waarvoor de band al enkele decennia gekend is ondertussen. Het doet er niet toe, we zijn mee in het bootje gaan zitten met Mogwai als kapitein, roerganger én matrozen en zien wel waar we naartoe varen en vooral waar we straks zullen stranden. Na verschillende shows de voorbije jaren in de AB en de Roma was het nu de beurt aan Bozar, een van de mooiste zalen van België. We voelen ontzettend veel liefde voor de twee bovengenoemde zalen, maar het paradepaardje van Victor Horta is perfect voor een optreden van de vijf Schotten omdat, naast de muziek uiteraard, de lichtshow quasi even belangrijk is. Een zittend publiek heeft ook eenvoudigweg meer rust en kan beter kijken naar alles wat op het podium gebeurt. Het verschil met een staand optreden kan soms enorm groot zijn. Er werd begonnen met “Heard About You Last Night”, een iets rustiger lied uit het gigantische oeuvre en net perfect om het publiek te laten wennen aan de geluidsmuur die niet zou stoppen tot ongeveer elf uur.

Met “Hi Chaos” van de laatste plaat The Bad Fire kregen we direct al wat keiharde mokerslagen te verwerken. De zaal was bij het eerste nummer verlicht met snoezige witte lampjes, maar hier baadde het hele publiek in een bloedrode waas die bijna aankondigde dat Magere Hein zelf achter de deuren stond om ons nooit meer te laten vertrekken. De akoestiek in het gebouw is subliem wat – naast het feit dat iedereen comfortabel kon zitten – ook een enorm voordeel is voor de geweldige soundscapes van de Schotten. Het maakte alweer een geweldig verschil met de vorige keren dat we Mogwai hebben mogen beleven. Het verraste ons dat “Titles” ook werd gespeeld, een song die geschreven werd als track voor de serie Black Bird. Dit bewees voor ons twee dingen. Ten eerste: Mogwai heeft een heel reusachtige boom waaruit ze vruchten kunnen plukken. Ten tweede: de band speelt gewoon waar ze zin in hebben en dat siert hen. De fans van de band zijn ook niet het type fans die enkel de wat bekendere schijven van de band wilt horen. Alles is oké en er kan nu eenmaal gepuurd worden uit een heel pak platen ondertussen.

Wanneer we de band zo bezig horen, horen we een groep die niet zo maar uit het niets een nummer uit de mouwen schudt. Neen, het is duidelijk vijlen, stof afblazen, spiedend en loerend kijken, vastzetten met pin of wig en laten rusten. Schaven en het stof wegzwaaien met de hand, weer kijken naar de details en laten rusten. Nadien wordt er pas in de wax gezet en kleur gegeven aan het lied. Het zijn houtbewerkers van een andere planeet. Dat hoorden we perfect op “Don’t Believe The Fife”, een lied dat gemaakt werd door het mensenras, maar dan wel mensen die miljarden lichtjaren verder op een andere planeet leven en enkel naar hier komen om de noten en akkoorden uit te strooien. Het is nochtans de menselijke soort, maar de hele sfeer was transcendent te noemen. Bovennatuurlijk, dat is het inderdaad. Bij het geweldige “I’m Jim Morisson I’m Dead” was het hele podium verlicht met tientallen oranje spots waardoor het leek alsof de hele stage in lichterlaaie stond.

Wanneer we zelf een favoriet moment van het optreden naar voren mogen schuiven, is dat ongetwijfeld “Auto Rock”. Barry Burns en extra tourmuzikant Alex Mackay hadden verschillende keren van plaats gewisseld aan de synths en de gitaren, maar Mackay ging nu voor drummer Martin Bulloch staan met twee zachte drumstokken in de hand om de hele tijd op de cymbalen te slaan. Eerlijk, zoiets hadden we nog nooit gezien en het gaf echt een heel knap effect, die percussie op die bronzen bekkens. Hierop volgde met “2 Rights Make 1 Wrong” nog een absolute climax. De hele bühne was zachtroze gekleurd en Burns zong als een mannelijke sirene aan zijn keyboards die een zwaar raveritme begonnen te dreinen dat meer bleef doorgaan. Bulloch verdween de coulissen in kwam nog terug voor zijn drumpartij in het laatste nummer van de reguliere speeltijd, “You’re Lionel Richie”. Het publiek deed de band uitgeleide met een waanzinnig applaus en een ontzettend verdiende staande ovatie. Het vijftal had alles gegeven en de fans hadden veel meer dan waard voor hun geld gekregen. Dit was een uitstekende, uitmuntende show en het kwintet kwam nog terug voor liefst drie bisnummers.

De twee ‘Heliconschijven’ barstten nog volledig uit en we kwamen nog te weten dat op deze dag des onheils, deze vrijdag de dertiende Barry Burns tweeënvijftig jaar werd. Een uur en drie kwartier hebben de Schotten de pannen van het dak van het schitterende Paleis voor Schone Kunsten gespeeld. We boekstaven deze muziekavond als een van de allerbeste van 2026. Mogwai kwam, zag en overwon om het met een groot cliché, maar daarom zeker niet minder waar, te zeggen. Stuart Braithwaite bedankte het publiek de hele avond door met een heel stel welgemeende ‘merci beaucoup’. Welaan, zo veel terug aan de hele band en hun hele entourage voor het in elkaar steken van een grandioos spektakel. Het was meesterlijk, een performance die ons nog heel lang zal heugen. En meer zelfs, laat Celtic Glasgow FC nu maar gewoon kampioen worden. Het is Mogwai meer dan gegund!

Setlist:

Heard About You Last Night
Hi Chaos
Cody
Christmas Steps
Titles
Don’t Believe the Fife
I’m Jim Morisson I’m Dead
Small Children In The Background
Superheroes of BMX
Auto Rock
2 Rights Make 1 Wrong
You’re Lionel Richie

New Paths to Helicon, Pt. 2
May Nothing But Happiness Come Through Your Door
Helicon, Pt. 1