Nog voor Billie Marten haar tienerjaren goed en wel ontgroeid was, werden de schijnwerpers op haar gericht toen ze haar eerste platencontract tekende. Inmiddels groeide ze niet alleen uit tot een sterke jonge vrouw, maar ook tot een vaste waarde binnen de Britse folkscène, waar haar breekbare stem en boeiende teksten haar handelsmerk vormen. Of het nu gaat om een nominatie voor BBC Sound of 2016, of het feit dat ze op amper 26-jarige leeftijd al haar vijfde album de wereld instuurt — Marten bewijst dat alles het resultaat is van hard werk. Naar aanleiding van Dog Eared spraken we met haar over het schrijfproces, de rol van boeken in haar leven en hoe het is om op te groeien met een microfoon in de hand.
‘Het is ondertussen een bekend gevoel. Dit is al nummer vijf!’, klinkt het bij Billie Marten wanneer we haar vragen hoe ze zich voelt bij het verschijnen van haar nieuwe langspeler. Toch drukt ze ons eveneens op het hart dat geen twee platen hetzelfde zijn. ‘Ik ben heel enthousiast over Dog Eared omdat er ook voor mij veel nieuwigheden waren. Op een of andere manier voelt het een beetje als mijn tweede album, het is wat experimenteler.’ Wanneer we vragen wat er dan zo anders is, komen we meteen bij het creatieproces terecht. ‘Het gebeurde allemaal heel snel. Of zo voelde het toch voor mij. Het schrijfproces nam ongeveer een jaar in beslag, maar ik had een heel nauwe samenwerking met mijn producer Phil.’ Die contacteerde haar namelijk elke dag om te vragen of ze al iets nieuws had gemaakt. Van zodra ze iets had, werd dat meteen doorgestuurd en zo ontstond er een continue stroom aan muziek en feedback. ‘Ik had heel weinig of zelfs geen tijd met de muziek die ik maakte. Waar ik normaal graag de nummers een tijdje dicht bij mij heb, werden ze nu meteen door iemand anders gehoord. Er ontstonden dan ook heel wat versies van de songs, maar wat je hoort op het album is zowaar de eerste demo. Ik hou er niet van om alles te herschrijven.’ Dat verklaart waarom de teksten van de Britse zo ongepolijst en eerlijk klinken. Ze zijn het ook gewoon!
‘Door op deze manier te werk te gaan, voelde ik ook meer druk. Elke artiest houdt er al dan niet stiekem van om de hemel in geprezen te worden en dan is het plots wel confronterend om elke dag bekritiseerd te worden. Ik kan goed tegen kritiek, daar niet van, maar ditmaal was het echt op élk stukje dat ik maakte. Normaal heb ik tijd om zelf te luisteren, aan te passen, opnieuw te beginnen.’ En die tijd of vooral ruimte was er ditmaal niet. Producer Phil zat te wachten op elk stukje muziek dat Billie Marten maakte om er dan meteen met een getraind oor naar te luisteren. ‘Het is niet dat hij verschrikkelijk was, zeker niet! Soms kreeg ik berichten die volledig in hoofdletters getypt waren. Dat maakt wel indruk. Als hij iets echt goed vond, dan moest ik dat begrijpen uit enkele simpele woorden en dat is in het begin gewoon even wennen. Je hebt er niet de non-verbale communicatie bij die je in de studio wel hebt.’ Dat iets tof is, is niet meteen wat je zou interpreteren als laaiend enthousiasme en toch was dat wat het bleek te zijn.
Een eerste luisterbeurt gaf ons de indruk dat we uitgenodigd werden in een delicate wereld waar kleine nummers een grote impact kunnen maken. De gelaagdheid van de songs zorgt ervoor dat je elke keer weer wat anders ontdekt. ‘Dat is precies waar ik – onbewust – voor ging. Als ik zelf een event zou kunnen organiseren waarbij mensen voor het eerst integraal naar Dog Eared kunnen luisteren, zou ik voor de karaoke-kamer uit Lost in Translation gaan. We hebben de plaat vaak beschreven als een lavalamp.. Anderzijds denk ik dat de muziek gemaakt is om te horen tijdens het reizen, want dan heb je meer de neiging om écht te luisteren. Een treinrit naar Edinburgh zou ook een goede setting zijn. Idealiter zou de luisteraar dan net een relatiebreuk achter de rug moeten hebben of een andere dramatische gebeurtenis.’
Dog Eared is bovendien het resultaat van ijzersterk teamwerk. ‘Het viel me op hoe flexibel ik moest zijn in de studio. Alle instrumentatie komt van individuen, wat ervoor zorgde dat de nummers een behoorlijke evolutie doormaakten. Daardoor besefte ik iets wat ik onbewust eigenlijk al wist, namelijk hoe gehecht je raakt aan je muziek.’ Toch was er ook ruimte voor de artiesten waarmee de Britse de studio deelde. Zo klinkt de intro van “Feeling” compleet anders op het album dan wanneer Marten deze zelf speelt. De reden daartoe is de rubberen brug gitaar – populair door artiesten als Taylor Swift en Phoebe Bridgers – die een van de muzikanten in handen nam. De creaties van Marten doorstonden zowaar verschillende gedaanten, maar op een bepaald moment dien je toch de knoop door te hakken. ‘Eigenlijk is het heel simpel, als jij iets gemaakt hebt, dan is dat genoeg. Begrijp me niet verkeerd, je moet hard werken – en sommige mensen zouden best wat harder mogen werken – maar je moet ook op jezelf vertrouwen.’
Wanneer we vragen of Marten zelf ook een favoriete song heeft, lijkt het alsof ze moet kiezen tussen haar geliefde kinderen. ‘De ene dag is het “Leap Year”, de andere “Goodnight Moon”, maar ik hou van alle nummers. Als ik er niet achter zou staan, zou ik ze dan ook niet de wereld in sturen.’ Dat maakt Dog Eared dan ook tot een bijzondere verzameling songs. ‘De titel van de plaat verwijst eigenlijk naar drie dingen. In eerste instantie mijn vroege aanraking met de muziekwereld en hoe ik op deze jonge leeftijd al als een oude rot in het vak lijk te zijn. Daarnaast zijn er ook heel wat verwijzingen naar honden te vinden en ben ik een fervent lezer. Het is een soort niet-literaire referentie naar de boeken en tevens klinkt het ook gewoon goed!’
Op muzikaal vlak weet Marten sterke beelden te schetsen en dat is ook waarnaar ze op zoek gaat in een boek. ‘Sommige boeken blijven heel zwart-wit en vlak, maar andere weten je al vanaf de eerste alinea vast te grijpen en dan voelt het alsof je met die personages in de kamer zit.’ Kiezen tussen fictie en non-fictie is echter een onbegonnen werk voor de Britse. ‘Ik hou van boeken waarbij de personages en hun ontwikkeling centraal staan zonder dat er een echte plot is. Een van mijn persoonlijke favorieten – die mij bovendien inspireert als songwriter – is The God of Small Things van Arundhati Roy. De Indiase omschrijft geuren als klanken en kleuren als emoties. Verder hou ik ook van Jonathan Franzen – Crossroads is een meesterwerk over een kind dat naar een religieus kamp gestuurd wordt – en heel wat Franse literatuur.’ Die verhalen vormen ook een vitaal element in het leven van de artieste. Wanneer we haar vragen naar haar ideale dag, luidt het antwoord als volgt: ‘Ik zou veel slapen, daar hou ik echt van, maar er zou ook veel lekker eten zijn en uiteraard dieren. Na de hele dag verdiept te zijn in een boek, wil ik ’s avonds een biertje drinken met mijn vrienden.’ Het moet dus niet al te complex zijn voor Marten, die net de eenvoud in het leven kan appreciëren. ‘Ik weet dat we logischerwijs dan belanden bij wat ik las en bij uitbreiding luisterde bij het maken van Dog Eared. Geloof het of niet, maar ik ben voorbereid ditmaal. Ik ben heel slecht in dingen onthouden, maar ik las On Man and Nature van David Thoreau en een paar citaten daarvan heb ik vaak opnieuw gelezen voor ik naar de studio ging ’s ochtends.’
Marten is met haar vijfde langspeler Dog Eared niet aan haar proefstuk toe en leerde de muziekindustrie doorheen de jaren steeds beter kennen. ‘Ik ben zowaar opgegroeid in de muziekindustrie en dat heeft ongetwijfeld impact gehad op de manier waarop ik creatieve beslissingen maak. Aanvankelijk word je er een beetje ingegooid, maar gaandeweg leer je enorm veel bij. Al zijn er ook dingen die me afleiden van mijn creatief proces. De financiële kant kan me behoorlijk bezighouden en soms wou ik dat ik niet alles wist wat dat betreft, want dat gaat toch nooit in evenwicht zijn met de emotionele waarde van wat je maakt.’ Ze geeft ook aan dat ze zichzelf regelmatig opnieuw moet voorstellen aan haar publiek. Anno 2025 is ze namelijk niet meer het meisje dat we leerden kennen met “Heavy Weather”. ‘Ik heb niet het gevoel dat ik veel veranderd ben en ben ook niet zo bezig met mijn (jonge) leeftijd. Het voelt alsof ik in een volgende fase zing en alle koppen van artikels eindelijk niet meer zullen gaan over hoe jong ik wel niet ben. Ik ben nog steeds dezelfde Billie. Alleen weet ik nu gewoon een stuk beter wat ik kan verwachten. Soms wilde ik dat ik tegen mijn vijftienjarige zelf kon zeggen dat ze niet alleen is, dat er een hele gemeenschap is waar ze zich thuis zal voelen. Ik wou dat ik haar eraan kon herinneren dat ze trots moet zijn op die eerste stappen en er meer van moet genieten.’
Dat genieten belooft ze ons nu wel een stuk meer te doen. ‘Dit album heeft me echt geleerd om de muziek te maken die ik zelf wil beluisteren. Ik wil muziek maken waar ik zelf fan van ben en dat gaat zowaar vanzelf wanneer je met mensen werkt waar je fan van bent. Daarnaast moest ik alweer leren om dingen wat meer los te laten. Je hoeft niet de kapitein van het schip te zijn, maar je mag ook gewoon deel van het grotere geheel uitmaken, zelfs als het over je eigen album gaat.’ Wanneer we Billie Marten spreken, staat ze aan de vooravond van haar passage op Glastonbury en daardoor momenteel veel Neil Young en Leonard Cohen luistert. ‘Ik heb net Cohens eerste boek gelezen en er is duidelijk een reden waarom dat geen groot succes is, maar meer moet ik er denk ik niet over zeggen.’
Na Glastonbury en nog een handvol andere festivals, komt Billie Marten dit najaar terug naar onze hoofdstad. ‘Verwacht je aan mijn slechte kennis van de Franse taal en een intiem concert. Ik kijk ernaar uit om zowel oud als nieuw materiaal te spelen en echt een samenhangend geheel te brengen. Heel wat Europese tourdata werden geannuleerd door COVID-19, dus het is lang geleden dat ik hier headlineshows gespeeld heb. Ik hoop dat Dog Eared de juiste mensen bereikt en dat ze ook de ruimte vinden om me hun verhalen te vertellen. Als iemand een persoonlijke connectie kan vinden met mijn muziek, dan is het voor mij helemaal geslaagd.’
Billie Marten staat op 10 oktober in de Brusselse Botanique en op 1 november in de Melkweg in Amsterdam.
awesome