Er zal altijd een uniek plaatsje voor Spiritualized weggelegd zijn in de harten van veel muziekliefhebbers. De cultband rond Jason Pierce (ex-Spacemen 3) werd geliefd door het hemelsbrede geluid op prachtplaten als Ladies And Gentlemen We Are Floating In Space en Lazer Guided Melodies. De stroom aan goede muziek leek echter opgedroogd: het was van 2012 geleden dat we nog nieuw werk hoorden. In werkelijkheid had Jason Pierce gewoon veel moeite met het opnemen van zijn gloednieuwe plaat And Nothing Hurts: “Every time I make a record, I forget everything I’ve learned about how to make a record.”, verklaarde hij in een interview met The New York Times.
De moeizaamheid waarmee And Nothing Hurts tot stand kwam, is helaas duidelijk hoorbaar op de oppervlakte van het album. Door een krap budget kon er geen studio gehuurd worden en moest Jason Pierce alles op zijn Londens appartementje opnemen en producen. Het spijtige gevolg daarvan is dat dit album niet zo mooi klinkt. De mix is vaak vlak en veel nuances en dynamieken gaan verloren in het samengeperste geluid. Het is niet altijd duidelijk of dat een bewuste esthetische keuze is of een limitering, maar om het grootse en uniek gelaagde geluid van Spiritualized tot leven te wekken, blijkt dit niet de ideale situatie te zijn.
Maar dat heikel punt terzijde bevat And Nothing Hurts alles wat we van Spiritualized verwachten. De muziek klinkt in haar kern nog steeds bovennatuurlijk, helend en hemels. Zo doet opener “A Perfect Miracle” ons meteen terugdenken aan “Ladies And Gentlemen We’re Floating In Space”. De gospelinvloeden zijn nooit ver weg en trekken het album met een gezapig tempo op gang met gelaagde strijkers en liefdevolle teksten. Het klinkt alsof het in de verste uithoek van het universum is opgenomen om vervolgens naar onze eenzame aardbol uitgezonden te worden.
De pathos die we van Spiritualized gewend zijn stroomt ook weer door deze plaat. Enerzijds wordt die in de teksten gelegd; Jason Pierce zingt niet meer over dezelfde dingen als toen hij nog een twintiger was, maar wel over de facetten die een rol spelen in zijn volwassen leven, over volwassen relaties (op bijvoorbeeld het warme “I’m Your Man”), maar ook over pijn. Anderzijds ligt deze emotie ook in Pierce’s talent om van een schijnbaar eenvoudig nummer een bombastische ervaring te maken die de muziek op magische wijze weet te overstijgen. Liedjes als “Let’s Dance” en “The Prize” beginnen intiem, maar worden opgeblazen tot maximale proporties dankzij expressieve koperblazers en gospelkoortjes, zonder daarbij in te boeten aan oprechtheid.
Eerder duidden we al gospel aan als grote invloed op And Nothing Hurts, maar er zijn wel meer genres die een sleutelrol spelen op dit album. Op de single “Here It Comes (The Road) Let’s Go” haalt Spiritualized enkele country-elementen uit hun gekende context om hen in het kader van zijn eigen karakteristieke muziek te plaatsen. Hierdoor klinkt Spiritualized nooit nostalgisch, maar wel eigenzinnig en tijdloos. Maar het kan nog gekker. “On The Sunshine” en “The Morning After” zijn twee nummers waarop Jason Pierce op verbluffende wijze garage rock met free jazz weet te verzoenen. De nummers klinken al stevig genoeg dankzij scheurende gitaren, maar de ontspoorde blazers en georkestreerde kakofonie die Pierce’s trein van gedachten aandrijven, maken hen tot het hoogtepunt van dit album.
And Nothing Hurts is moeilijk een feilloos album te noemen. Het is een plaat die moeite gekost heeft en vaak niet optimaal klinkt, maar wie daar doorheen kijkt zal een aangename plaat vinden die haar eigen rol speelt in Spiritualized’s indrukwekkend oeuvre. Het is niet het meest verfijnde of beste album, maar And Nothing Hurts is wel opnieuw een larger than life ervaring die weinigen kunnen creëren.
And Nothing Hurt verschijnt op vrijdag 7 september, maar kan je nu al streamen via npr.
