© CPU – Jan Van Hecke
Twee jaar geleden bracht Chantal Acda het album Silently Held uit. De plaat werd artistiek zeer goed ontvangen en zou zo maar een blauwdruk kunnen worden voor een vervolg. Zou, maar Chantal koos een heel andere weg. Met het nieuwe album The Whale als resultaat. Alles is nog typisch Chantal Acda, maar er zijn ook veel dingen die we als publiek misschien onder de noemer ‘onverwachts’ mogen scharen. ‘Onverwachts’, herhaalt ze het woord, terwijl ze heel ontspannen aan de koffie zit. ‘Dat was het voor mij natuurlijk wat minder. Want ik speel al twaalf jaar met deze band.’ Toch deed ze met deze band nu iets wat ze nog nooit had gedaan, of nooit had gedurfd. Om dit te begrijpen, gaan we dieper in op de lange carrière van de in Nederland geboren, maar in Antwerpen woonachtige artiest. Waarin op een natuurlijk moment ook The Whale langs zal zwemmen.
Als er één woord is dat thuishoort bij Chantal Acda, dan is het wel ‘samenwerking’. Ze knikt: ‘Ik heb mijn platen vooral opgenomen met andere mensen. Ik ben gewoon heel nieuwsgierig. Zo van: ‘Wat ontstaat er als je twee mensen samen zet, die elkaar eigenlijk nog niet zo goed kennen?’ Ik hou wel van een beetje avontuur.’ Dat was al zo op haar eerste soloplaat Let Your Hands Be My Guide uit 2013, waarop Nils Frahm, Peter Broderick, Gyða Valtysdóttir en Shahzad Ismaily te horen waren. Of op haar vorige plaat, Silently Held uit 2023, die ze zelfs uitbracht onder de naam Chantal Acda and The Atlantic Drifters: een combo Amerikaanse rasmuzikanten bestaande uit Bill Frisell, Colin Stetson, Thomas Morgan en Shahzad Ismaily. ‘Die mensen zijn meestal gewoon op mijn pad terechtgekomen’, zegt Chantal haast bescheiden. ‘En meestal gaat het superorganisch. Zo speelden Nils Frahm en ik samen in Parijs. Hij sprong bij mij op het podium en de dag erna vroeg hij om samen een plaat te maken. Ik dacht: ‘Waarom niet?’ Chantal lacht en licht toe.
‘Samenwerkingen komen vaak superintuïtief. Bij Nils had ik het gevoel dat zijn speelsheid heel goed paste bij mijn serieusheid rond muziek. Bij Bill Frisell voelde ik mij dan weer helemaal open. Als songs vragen om een heel grote gevoeligheid of begrip, dan komt Bill meteen naar boven. Ook Peter Broderick was speciaal. Daar was een rauwer randje aan dat ik toen misschien niet helemaal kon plaatsen, maar wel heel belangrijk is geweest voor mij. Maar als iemand bovenaan staat en eigenlijk alle platen met elkaar verbindt, dan is het Shahzad Ismaily. Hij heeft mij heel veel moed gegeven om verder te zoeken dan gewoon een mooi liedje. Misschien is het een vies woord, maar hij biedt een soort spiritualiteit.’
© CPU – Jan Van Hecke
Spiritualiteit, het gevoel, de natuur, de rust als metafoor, paarden die af en toe langs draven… Het lijkt allemaal bij Chantal Acda te passen. Maar zo eendimensionaal is het niet: ‘Ik ben eigenlijk best een verwarrend persoon, met veel extremen in mij. Ik hou ook van rauwheid, aardsheid en grofheid. Of van keigrove humor. Ik ben graag in de natuur, maar ik hou ook heel erg van het vieze van de stad. Iets er tussenin hoeft voor mij niet. Antwerpen is bijvoorbeeld leuk, maar ik hou meer van het rauwe van Brussel. En in de natuur vind ik het leuk om in de Ardennen te wandelen. Maar eigenlijk wil ik naar IJsland om in mijn eentje een hiking trail te doen. Ik switch ook altijd tussen de extremen. Zo schrijf ik best wel zachte liedjes, maar hou ik ook van luide muziek.’ Leren we Chantal dan wel kennen door haar muziek? Ze neemt nog een slok van haar koffie. ‘Op de momenten dat ik schrijf, ben ik vaak onbewust op zoek naar troost of naar reflectie. Die twee dingen vind ik het meest in de natuur. Dus is het niet zo raar dat je dat zo hoort van die natuur. Vaak schrijf ik ook als ik buiten de stad ben. Daar heb ik ook mijn paarden.’
Plots duikt daar The Whale boven het wateroppervlak. Over natuur gesproken… ‘The Whale begon eigenlijk bij een opmerking van mijn geluidsman Nick Symons. Het ging over mijn band waarmee ik al twaalf jaar op de planken sta. ‘Maar allez’, zei hij, ‘je hebt echt een waanzinnige band om mee te spelen. En eigenlijk gebruik je die niet genoeg.‘ Daar had hij gelijk in. Ik deed altijd veel samenwerkingen, maar dan met mensen buiten de band. Maar ik heb ook altijd wel geweten hoe leuk het moet zijn om juist iets met hén te doen. De kiem lag er dus al, maar ik heb het steeds uitgesteld. Qua karakters was het ook spannend om te doen. Maar ik ben wel heel blij dat we het toch hebben gedaan. Want juist op The Whale vind je ook die andere kant van mij. Die je misschien wel al kende van onze live optredens. Daar zit het stukje rauwheid, humor en rock-‘n-roll die je nu ook terug hoort in de single “Heads”, maar ook in “Safety” en “Make It Work”. Chantal lijkt even in gedachten verzonken. ‘Ik heb die kant nooit bewust de ruimte gegeven, maar de band kent die wel, omdat die live naar voren komt. Nu staat het gelukkig dus ook een keer op plaat.’
Hoog tijd om die band even voor te stellen: Eric Thielemans (drums), Alan Gevaert (bas), Gaetan Vandewoude (gitaar) en Niels van Heertum (euphonium, toetsen). ‘The Whale is dan ook een echte bandplaat geworden. We hebben gezegd dat iedereen met twee ideeën moest komen en dat we daar dan songs van zouden maken… Ik heb wel weer alle teksten geschreven, maar voor het eerst gaan ze niet alleen over mij. Ze zijn gebaseerd op de verhalen die de bandleden mij brachten.“Rivers” gaat bijvoorbeeld over de dochter van Gaetan… Ik heb er wel altijd een verbinding naar mijzelf ingelegd, omdat ik het anders moeilijk vind om te zingen… Chantal klinkt oprecht trots. ‘Ik zou er ook trots op zijn als de mensen het hebben over de band en niet alleen over mij. Dat ze horen hoeveel liefde naar muziek er in die groep mensen zit. De plaat is geen boodschap of een heel filosofisch verhaal of zo. Het is een uitnodiging om bij ons te zijn, een soort bevrijding, acceptatie, plezier.’
© Jurgen Augusteyns
Daarmee is The Whale dus toch weer een plaat geworden van samenwerkingen. Maar dan in een andere richting. In plaats van het zoeken naar buiten, heeft Chantal hem juist gevonden binnen de groep mensen die ze al zo lang kent. En dat is misschien toch wel onverwacht. ‘Maar vooral ook heel fijn. Ik ben hen dan ook heel dankbaar, op heel veel vlakken. Dat iedereen op volle kracht deze plaat heeft gemaakt. Hij voelt na Silently Held ook wat lichter, als een soort uitademing… Hij schetst ook een veel completer beeld van mij, waardoor je me op deze plaat misschien wel het beste leert kennen.‘ Een plaat met drie muzikale hoekpunten, waarbinnen Chantal zich vrijelijk beweegt: “Heads” is het stukje stad in mij, de rauwheid, het naar buiten gericht zijn. “Move Ourselves” staat voor de natuur en is juist heel erg naar binnen gericht. Ik zie mijzelf in IJsland wandelen en de ruimte geven om alles te voelen wat ik voel. Ik hoor het ook aan hoe ik het zing. Het is echt een andere stem. En “Hit the Verge” is zoals ik al jarenlang was, en nog ben. Het is die melancholische stroom in mij.’
Blijft er nog een klein vraagje over… Waarom heeft ze deze bandplaat juist vernoemd naar het grootste zoogdier op aarde? ‘Kijk, ik ben eigenlijk niet zo visueel ingesteld, maar toen ik het nummer The Whale schreef, voelde ik mij als in een soort animatiefilm. Je bent heel traag onder water aan het zwemmen. Je voelt je echt rustig worden. En opeens komt er zo’n grote walvis op je af gezwommen. En je kijkt elkaar recht aan. Er bestaat opeens niks anders meer: die demping onder water, en dan dat krachtige dier, dat tegelijk zo kwetsbaar is. Daar zitten zo ontzettend veel lagen in. Lagen die de hele plaat goed samenvatten. Vandaar de albumtitel The Whale. Chantal Acda glimlacht en kijkt heel tevreden. ’Ja, Ik vind het echt prachtige dieren…’
Chantal Acda speelt de komende maanden in diverse zalen in België, Nederland en daarbuiten. Kijk voor alle speeldata in de concertagenda.
