Suede – Antidepressants (★★★★½): Belofte maakt ingeloste schuld

Er zijn een heleboel muzikanten die fantastisch, weergaloos, foutloos en met hele hopen branie hun instrument beheersen. Er kunnen hele heirwegen geplaveid worden met muzikanten die perfect tot in het kwadraat schijnbaar aartsmoeilijke partituren van voren tot van achteren spelen met hun ogen dicht en aan de handen en voeten gebonden. Slechts een handvol van hen heeft het ook in zich om zelf vertrekkend van een wit blad muziek te creëren die honderdduizenden mensen begeestert. Ze hebben ‘het’. Bernard Butler is een van de weinige gelukkigen die van de goden dat opmerkelijke oertalent heeft meegekregen. Butler was als gitarist en liedjesschrijver het ware genie van Suede. Het was voor de andere bandleden bij elke afgewerkte song alsof ze de lotto twintig keer na elkaar hadden gewonnen. Suede bracht in 1993 Suede uit, een van de beste albums dat ooit geschreven werd. Slechts een jaar later kwam Dog Man Star uit, nog een album dat prijkt in de hoogste regionen van allerbeste platen ooit. De wereld lag aan de voeten van de meest originele, inventieve Britpopband uit de jaren negentig. En dan trekt Butler de stekker er gewoon uit. Daar sta je dan als Brett Anderson, Mat Osman, Simon Gilbert en Neil Codling. Vier geweldige muzikanten, maar niet van het type zoals Butler om wereldschijven te schrijven die een volmaakt gebit des eeuwige tijds zullen doorstaan.

Honderden gitaristen waagden hun kans bij het overgebleven viertal, maar ondanks er verschillende virtuozen op sollicitatiegesprek kwamen, werd er niemand gevonden die ook maar een halve procent songsmederij bezat zoals Butler. Tot een zeventienjarige snaak met een domme coupe haar zijn plectrum vastnam, de kabel in de versterker stak en een wonder liet geschieden. Richard Oakes kwam, zag en overwon. De tweede adem van Suede was een feit en met Coming Up werd opnieuw een dikke kanjer van een plaat uitgegeven. Suede had een knoert van een herkansing gekregen en stelde alles behalve teleur. Er volgden nog een heleboel andere bijna briljante lp’s met als voorlopig laatste hoogtepunt Autofiction uit 2022. Frontman Anderson, begiftigd met tonnen charisma en podiumprésence, klom ook nog eens uit een diep dal, uit een draaikolk van vieze verslavingen en de band staat nog steeds op een torenhoog schavot in de Britse muziekgeschiedenis. Voor Antidepressants zei Anderson dat dit hun ultieme postpunkplaat zou worden en we zijn nu getuige van zijn profetische woorden.

Antidepressants is het tiende studioalbum ondertussen van het vijftal en we blijven het belangrijk vinden dat een album een goede, eerste indruk laat. Vol verwachting wordt een plaat opgelegd en vanaf de eerste seconde, het eerste akkoord, de openingsnoot is het zo belangrijk dat een band je meesleurt in zijn nieuwe verhaal. Suede doet het nog duizend keer beter; er straalt een oerkracht uit van “Disintegrate”, we verpulveren helemaal en de band stopt pas met beuken en rammen wanneer de laatste noot van “Life is Endless, Life is a Moment” de ijle lucht wordt ingestuurd. De sfeer van deze verwoestende plaat wordt perfect gecapteerd in de clip van “Dancing With The Europeans” waarbij enkele honderden fans worden getrakteerd op een secret show van Suede. De groep geniet van elke seconde op het podium en het zweet stroomt in hele oceanen van de lijven van de mannen van Suede en het uitzinnige publiek. Iedereen lacht, iedereen geniet en we voelen dat Anderson perfect begrijpt dat hij zijn leven terug volledig in eigen handen heeft. Dat is écht de sfeer die doorheen de plaat gevlochten is; we mogen compleet uit de bol gaan, we mogen even de dagelijkse beslommeringen vergeten en Suede zorgt voor de perfecte soundtrack. En dat is exact wat we ook steeds vroeger voelden en nu voelen bij de teksten van Anderson, het feit dat we begrepen worden. Oasis waren zeurpieten en jankers, Blur schreef over kalverliefdes en huisjes op het platteland, Pulp schreef voor mensen die shoppen in dure boetieks van Franse designers, maar Suede schreef exact over hoe wij ons voelden. We trekken het misschien een beetje op flessen, maar Anderson schreef en schrijft over diepe dalen en hoge toppen en alles wat er middenin zit. Duivels en engelen gaan hand in hand.

Het valt ons élke keer weer op hoe bombastisch het drumwerk is van Simon Gilbert. Dat begon in 1993 al bij de intro van songs als “Moving” en “The Drowners” en die zware drumpartijen zijn een constante in het werk van Gilbert. Dat is ook weer het geval op een schijf zoals “Broken Music For Broken People”. Elke goede drummer kan die patronen gerust aanleren, maar bij de man achter de vellen bij Suede klinkt het steeds alsof zijn instrument werd opgenomen in een reusachtige, lege vliegtuighangar. Op “Criminal Ways” horen we heel goed dat de band de gotische rock volledig omarmt op deze plaat. Suede tapt(e) dikwijls uit het vat van de new wave van de jaren zeventig en had – als ze iets vroeger waren geboren – zeker naast bands als The Cure of Joy Division kunnen staan. Suede is van hetzelfde reusachtige kaliber, maar eenvoudigweg enkele decennia later.

Bij het Britse kwintet is het vrijwel een constante dat je als luisteraar een pikzwarte gang wordt ingeduwd, maar dat je steeds een heel klein kaarsje meekrijgt om uiteindelijk de uitgang terug te vinden. In de composities en teksten van Suede sluipt heel dikwijls wanhoop en bijtende twijfel binnen, maar er wordt altijd een hand aangereikt die je meesleurt naar het licht. Ook in dat helle licht zal Suede nooit beweren dat alles koek en ei is, maar je staat er ten minste niet helemaal alleen voor. De donkerste gang is voor ons zonder twijfel “Trance State” met een van de mooiste baslijnen die Mat Osman ooit uit zijn vier snaren toverde. Het is met stip een van de coolste gothicrocknummers aller tijden, zeker met die steeds snerpende stem van Anderson. Wat een onwaarschijnlijke muzikale weelde schenkt Suede ons! Eindigen doen we in vertwijfelende schoonheid met “Life is Endless, Life is a Moment”. Wat een grandioze titel ook!

We zijn begonnen aan de plaat, helemaal verpulverd en tot stof vergaan, zijn nadien als gek beginnen dansen en werden (be)geleid door de donkerste gangen naar het enige lichtpunt aan het einde van die gang, hebben alle seizoenen meegemaakt, werden helemaal afgebroken en weer in elkaar gezet en zijn volledig in én uit trance geweest. Niemand is ooit teruggekomen uit de onbekende krochten van de dood. Misschien bestaat Walhalla echt? Of wordt ons hart toch gewogen door Anubis of moeten we met klinkende munt betalen om de Styx over te mogen? Misschien worden we allemaal in het grote dodenboek opgeschreven aan de gouden hemelpoort of komen we terug als een spin of pandabeer? Suede schrijft een plaat die het Leven met grote L omarmt, die ons met alle kracht tracht te overtuigen dat we nu leven, dat we er nu zijn en dat dat leven een parcours is dat tegelijk moordend en bevrijdend kan zijn. De Britten geven ons een gouden dienblad dat we zelf naar believen mogen vol leggen met eigen ervaringen, eigen gedachten en gevoelens om dan weer weg te wandelen naar dat ene lichtpunt, naar een plaats waar de lucht verser is, de lucht blauwer en de zon feller. Een meesterwerk!

Facebook / Instagram

Ontdek “Trance State”, ons favoriete nummer van Antidepressants, in onze Plaatje van de Plaat-playlist op Spotify.