© Andrin Fretz
GHOSTWOMAN is een band van deze wereld. Duidelijker geformuleerd: een Canadees–Belgisch duo in een duístere wereld, waarin het eerder slechter gaat dan beter. Welcome to the Civilized World is dan ook een opmerkelijke titel voor een nieuw album. Ook een interview ligt misschien niet meteen voor de hand. Gelukkig voeren we er toch een, aangetrokken door het donkere mysterie rond de band en haar muziek. Een interview met een bekentenis.
De hele band GHOSTWOMAN zit er helemaal klaar voor, ergens in Mechelen: drumster Ille Van Dessel en multi-instrumentalist Evan Uschenko. We merken al snel dat de twee elkaar niet alleen muzikaal perfect aanvoelen. Met Welcome to the Civilized World brachten ze als duo hun tweede album uit en ze deden dat in opmerkelijk korte tijd. ‘Wij zijn geen mensen met een bepaald concept of een plan’, trapt Ille het gesprek af. ‘We willen gewoon altijd iets nieuws uitbrengen. Meer is het niet.’ Evan vult meteen aan: ‘We schrijven songs en songs en songs. En als wij er genoeg hebben, dan brengen we die uit als een album. In die zin is Welcome to the Civilized World gewoon het meest recente dat we hebben uitgebracht.’ En lachend: ‘We zijn al lang weer bezig met nieuwe songs, voor een volgend album. Yes, we like to keep moving’. De geboren Canadees gooit er af en toe heerlijke en vooral duidelijke oneliners in. ‘We zijn continu bezig met muziek en beschrijven wat er dagelijks gebeurt in onze eigen, kleine wereld. Zo simpel is het eigenlijk.‘
© Geert Braekers
Maar zo simpel is het niet altijd geweest. GHOSTWOMAN begon in 2016 als soloproject van Evan. Toen nog een sessiemuzikant, die zijn muziek opnam in een afgelegen boerderij in Alberta, Canada. Hij vormde een band om zich heen en ging op zoek naar een eigen sound. Debuutalbum Ghost Woman (2022) werd getypeerd als een mix van psychedelische rock, garagerock en Americana, terwijl opvolger Anne, If (2023) een meer experimentele en dromerige benadering had. Na Anne, If ruilde Evan zijn volledige band in voor Ille Van Dessel, van het Belgische noiserock-duo Poolface. Hun eerste gezamenlijke worp Hindsight Is 50/50 (2023) klonk meteen al zwaarder en donkerder. Een nieuwe chemie, een nieuw geluid? Evan knikt: ‘Kijk, toen ik haar ontmoette hadden we de instelling: ‘Go with the flow’, kijken waar het naar toe gaat. En nu zitten we hier en leven we samen, elke seconde van de dag. Misschien zijn we op papier niet de meest voor de hand liggende band, maar het werkt voor ons. En als het ooit niet meer zou gaan, jammer dan. Zoals Linkin Park zingt: ‘But in the end, it doesn’t even matter’.’
GHOSTWOMAN bepaalt nu grotendeels het leven van Ille en Evan. Het lijkt zowel de brandstof als de drug. ‘Hoe dat werkt bij ons?’, herhaalt Ille de vraag. ‘We hebben geen vaste manier. Soms vertrekken we vanuit mijn drums, soms vanuit een gitaarriff . Maar als we samen zitten, dan gebeurt er wel meteen iets: Beng! Een half uur later hebben we drie nieuwe songs.’ ‘We schrijven vaak nummers als dat niet gepland is, gewoon spontaan. Zoals David Lynch ooit zei: ‘Finding ideas is like fishing’. Je gooit het aas in het water en wacht. Maar je moet er wel voor open staan dat er iets kan gebeuren. Anders mis je het hele idee. Onze songs ontstaan gewoon door te leven, ‘just being alive’. Soms zijn we angstig, gestrest of verveeld. Dan maken we samen muziek en verdwijnt alles om ons heen, tenminste voor heel even. Waar andere mensen gaan hardlopen of gamen, daar gaan wij lekker lawaai maken.’
© Geert Braekers
Bij GHOSTWOMAN lijkt het proces dan ook minstens zo belangrijk als het product. Moeten we het album Welcome to the Civilized World dan nog wel analyseren? Heeft het zin om dieper in te gaan op de teksten van de elf songs? Zoals de tekst uit “Dime a Dozen”, een opmerkelijk rustig nummer met een gitaartokkeltje en rustige tamboerijn: ‘I understand it’s not your plan – But what do I understand – Try to understand it’s not your fault.’ Evan: ‘Kijk, sommige mensen schilderen graag, maar is het schilderij minder belangrijk. Zo werkt het bij onze muziek ook, snap je? We doen het gewoon en het is er. En als het eerste gevoel toch niet goed is, dan gebruiken we het niet. Op naar het volgende.’ ‘Het schrijven duurt dan ook niet veel langer dan de song zelf. Drie-vier minuten kijken of de vibe werkt, dan nog een tekst en wat kleine aanpassingen en klaar!’ En hoe belangrijk zijn die teksten dan? Ille is duidelijk: ‘Teksten komen altijd als laatste. Ze zijn het meest vervelende deel.’ Evan legt het nader uit: ‘Ik hou vooral van de melodieën. En zoek dan naar woorden die er bij passen, die de ruimtes opvullen. Ik schrijf niet vanuit een bepaald onderwerp of zo. Als ik de teksten zelf teruglees, dan voel ik soms wel wat ze kunnen betekenen. Maar misschien voel jij er wel iets heel anders bij, prima!’ Wat het exacte gevoel bij de luisteraars ook al zijn, waarschijnlijk zal het een heel donker gevoel zijn… Evan vindt dat ook heel logisch: ‘Als ik me goed voel, dan schrijf ik geen nummers. Op een mooie dag ga ik naar buiten, ik onderneem iets en heb een fijne tijd. Maar als ik het zwaar heb, dan ga ik nummers schrijven. Dan zit de inspiratie in de donkere kant van het bestaan. I know it sounds weird, but…’ Ille knikt: ‘No, I understand…’.
De titel Welcome to the Civilized World komt dan ook voort uit deze donkere kant. ‘De zin komt van een kunstwerkje dat bij ons thuis staat. Die inspireerde ons enorm. We hadden hem al langer als titel in gedachte en vonden het nu de tijd om hem te gebruiken. Hij is natuurlijk puur sarcastisch bedoeld. Want wij hebben genoeg van deze wereld, van deze zogenaamde beschaving. Als mensheid gaan we er eerder op achteruit dan op vooruit… En wij zelf, wij leven wel, maar we kunnen er niets aan veranderen.’ Evan haalt een vergelijking aan: ‘Een van mijn helden is Andy Kaufman, een comedian met zwartgallige grappen. Hij zag de humor zag in van alle ellende om ons heen. Dat vind ik knap.’ Dus je hebt zwarte humor en donkere muziek nodig om deze wereld te overleven? Evan denkt lang na: ‘Misschien wel, ja. Sommige mensen zien al snel lichtpuntjes. Ille is ook optimistischer dan ik. Ik zie alleen maar de shit. Ik zie de wereld echt als een afschuwelijke plek. Waar wij als mensheid schuldig zijn aan alles wat er nu ten onder gaat. Zonder mensen zou er geen oorlog zijn, geen ruzie, geen milieuprobleem. Het leven zou zonder mens gewoon verder gaan, zoals het is bedoeld. De mens en het menselijke brein zijn voor mij slechts bijproducten van de grote evolutie. Slechts een uitwerpsel bij alles wat is ontstaan in het universum…. Zo, dat is wat ik er van vind!’
© Geert Braekers
De persoonlijke tirade lucht zichtbaar op. En brengt de ontspanning terug in het gesprek. Het lijkt een ontlading zoals die zich ook zal voordoen wanneer Ille en Evan opgaan in hun muziek. GHOSTWOMAN brengt daarom met Welcome to the Civilized World alweer een nieuwe plaat uit, de vierde in amper drie jaar tijd. En doet er zelfs serieus promotie voor, zoals dit openhartige gesprek. Nu, aan het einde hiervan, komt de bekentenis. ‘Waar we dit echt allemaal voor doen? Voor de live shows! Daar gebeurt het voor ons. En dan moet je singles en albums hebben uitgebracht. En doe je eens een interview. Maar voor ons gebeurt het allemaal ‘on stage’. Kijk, we maken de muziek dan wel voor onszelf. Maar het is ook geweldig als het iets los maakt bij het jou, het publiek, de luisteraar. Maar dat kan volledig losstaan van elkaar. Jij hebt je eigen trip. En wij hebben onze eigen trip, snap je? Ik vergeet voor even alle andere shit. It’s my own big escape.’ Het is wel donker, maar ook heel oprecht. En om met een eigen onliner af te sluiten: ‘Right into your face’.
GHOSTWOMAN treedt op 15 oktober op in Concertzaak, Mechelen, op 18 otober in Tolhuistuin, Amsterdam en op 8 november in Wilde Westen, Kortrijk.
