Na meer dan tien jaar afwezigheid keerde J. Cole gisteren eindelijk terug naar België. De Amerikaanse rapper mag zich met recht en reden een van de meest gerespecteerde hiphoppers van zijn generatie noemen. Hij staat al jaren tussen kleppers als Kendrick Lamar, Drake en Tyler, the Creator, al is hij minder alomtegenwoordig dan die namen. Jermaine Lamarr Cole laat doorgaans liever zijn muziek spreken dan de aandacht te trekken met pocherige videoclips of een excentrieke persoonlijkheid. Een rolmodel wilde hij niet per se zijn, maar door zijn scherpe, diepgaande en tegelijk heel persoonlijke teksten groeide hij voor velen wel uit tot een voorbeeld. Op zijn nieuwste album, het in februari verschenen The Fall Off, blikt hij terug op zijn leven en de momenten die hem gevormd hebben als artiest en als mens. Daarbij blijkt hoe dicht de artiest en de mens bij elkaar liggen. Die persoonlijke verhalen vormden de basis voor een hechte band met zijn fans, die gisteren hun weg vonden naar de AFAS Dome voor zijn langverwachte terugkeer op Belgische bodem.
Opvallend genoeg liep het geen storm bij de ticketverkoop en waren er tot vlak voor de show nog behoorlijk wat tickets beschikbaar. Mogelijk speelt mee dat hij in België nooit echt een livegeschiedenis heeft opgebouwd en ons tijdens eerdere Europese tournees vaak links liet liggen. J. Cole lijkt hier dan ook net iets minder te leven dan in pakweg Nederland, waar hij afgelopen week twee keer de Ziggo Dome liet vollopen. De tienduizend fans die er gisteren wél waren, maakten echter lawaai en sfeer voor twintigduizend. En die moesten nog opgewarmd worden. Voor dat klusje werden een paar pionnen van de Dreamville-familie opgetrommeld. DJ Nitrane en ceremoniemeester Bas openden Dreamville Radio met tien minuten hedendaagse hiphopklassiekers, waarna ze een van de nieuwste aanwinsten van het collectief voorstelden. PJ is voor het eerst in Europa en mag al eens van de grote podia proeven, al waren de drie nummers die ze bracht meer dan voldoende omdat de vibe (nog) niet helemaal overkwam. Na een hommage aan zijn thuisstad New York sloot Bas zelf af met een handvol nummers. De sfeer ging daarbij een paar keer de hoogte in en daarmee was de zaal voldoende op temperatuur voor Hollywood Cole.
En die koos voor een start die vrijwel ongezien is tijdens hiphopconcerten. In een oversized hoodie nam hij plaats tussen de fans op de tribune en maakte zo het statement dat de hele avond zou blijven nazinderen: ik ben een van jullie. De woorden van ijskoude opener “39 Intro” kwamen binnen en hoewel hij zich tijdens de tweede helft van het nummer door de mensenmassa op het middelplein moest wringen, miste hij geen enkel woord. Il faut le faire. Eenmaal op het podium, en nadat hij zijn handen had ontsmet, viel ons ook het prachtige podiumontwerp voor het eerst op. Een auto hing boven het podium, maar vooral het huis en de bomen op de achtergrond brachten ons naar The Ville. Dankzij het bijzonder knappe camerawerk konden we op de grote schermen boven het podium alles piekfijn volgen. J. Cole was in ieder geval vastbesloten om niet te treuzelen en vuurde met “SAFETY”, “Run a Train” en het gretige “Poor Thang” meteen een paar rake vuurballen af. Het Antwerpse publiek gooide de handen en de middelvingers in de lucht en Cole zag dat het goed was.
Iedereen kreeg bij het binnenkomen een zweetdoek en die diende niet alleen als aandenken, maar bleek al vrij vroeg op de avond ook bijzonder nuttig. Niet het minst omdat J. Cole heel veel energie aan het zwetende publiek gaf en die ook volledig terugkreeg. ‘I’m from a different place, with a different mentality’ waren de inleidende woorden voor het opjuttende “Ville Mentality”, en ook op “A Tale of 2 Citiez” nam hij ons met zijn onwijze flow mee naar de plek waar hij opgroeide. De ‘hall of fame flow’ van “Fire Squad” was nog niet eens koud of “WHO TF IZ U” van de nieuwe plaat zette de AFAS Dome alweer in lichterlaaie. We geraakten stilaan de tel kwijt, maar het zegt veel over de opbouw van de show en de setlist dat de energie zo hoog bleef. Hoewel het tempo er goed in zat, nam J. Cole ook de tijd om hier en daar met het publiek in gesprek te gaan. Voor “Old Dog”, nog zo’n vurige track van The Fall-Off, ontdekte hij dat er mensen uit alle windstreken naar Antwerpen waren afgezakt voor deze show. Van Turkije en Brazilië tot India of gewoonweg België: Cole liet ons voor één avond allemaal voelen hoe het is om een inwoner van Fayetteville te zijn.
Wie zoveel geeft, geraakt logischerwijs weleens buiten adem en valt vroeg of laat terug op een backingtrack, maar daar deed J. Cole niet aan. Elk woord dat je hoorde, kwam live uit zijn mond en dat vergt de nodige ademhalingcontrole en techniek. Bij “MIDDLE CHILD” gaf hij het publiek wel een rol door het de strofes en het refrein mee te laten rappen. Niet veel later, tijdens het lyrische meesterwerk “Johnny P’s Caddy”, ging hij op zoek naar een fan die elke zin en elke bar woord voor woord kon meezingen. Het aantal kandidaten (met spandoeken zelfs) was indrukwekkend, maar uiteindelijk viel de keuze op een jonge Antwerpenaar die al rechtstaand op de schouders van zijn vrienden de aandacht van de rapper trok. Cole stuurde een cameraploeg het publiek in om te zien of hij zijn belofte kon waarmaken. Met alle ogen op zich gericht doorstond de fan de uitdaging met glans en oogstte hij lof voor zijn lef. Ook zo hield J. Cole de connectie met het publiek ten alle tijde levendig. Met een paar nummers uit zijn beginjaren, waaronder “Lights Please” en “In the Morning”, bleef de Amerikaan onvermoeid en in zijn eentje de zaal bespelen.
Het kon haast niet beter en toch deed J. Cole er nog een schep bovenop. Daarbij begon ook het huis, of toch wat zich daarbinnen afspeelde, een rol te spelen. Vanaf “She Knows” kreeg hij namelijk versterking van een band, die zich tijdens deze publieksfavoriet meteen liet gelden. De twee gitaristen mochten even buiten de vier muren treden voor een coole solo, maar namen bij “The Let Out” hun vertrouwde plek weer in. De muzikanten waren dan wel niet voor iedereen zichtbaar op het podium, maar via de grote schermen konden we hen vanaf dan wel aan het werk zien. Hun bijdrage gaf Cole de ruimte om met de energie en dynamiek van de nummers te spelen. Zo ook bij het autobiografische “Apparently”, waarin zijn moeder een belangrijke rol speelt en je aan elke toonval kon horen hoeveel het nummer voor hem betekent. Hij wilde echter niet te lang in dat sentiment blijven hangen en liet DJ Dummy meteen twee energieke klassiekers bovenhalen: “Wet Dreamz” en “G.O.M.D.”. Zijn alter ego Hollywood Cole nam het zo dus even over en liet de zweetdoeken overuren draaien.
J. Cole hield vurigheid en vlijmscherpe teksten mooi in evenwicht en dat leverde in de slotfase nog een paar van de sterkste hiphopmomenten van het jaar op. “Love Yourz” is volgens Cole ’the realest shit I ever wrote’ en daar is geen woord van gelogen. Met elk woord gingen de haren op onze armen verder overeind staan en bereikte zijn tekstuele meesterschap het onbetwiste hoogtepunt van de avond. Terwijl de woorden nog nazinderden, kwam het afscheid stilaan in zicht, maar niet zonder een tweeledig hoogtepunt. Met zijn grootste hit “No Role Modelz” tekende Cole voor een voltreffer van jewelste. Het geluid van duizenden meezingende mensen en de zorgeloosheid die in de AFAS Dome hing, waren hartverwarmend, maar hij sloot liever af met een nummer dat de cirkel helemaal rondmaakte. “Quik Stop” bleek een laatste lyrische meesterzet, waarbij hij de sterren uit de hemel rapte en samen met zijn band naar een overweldigende apotheose toewerkte. J. Cole had geen vuurwerk of confetti nodig: zijn muziek zorgde daar al voor.
We hopen dat de hardnekkige geruchten dat dit zijn laatste tour is ook gewoon geruchten blijven, want J. Cole is wat ons betreft nog lang niet aan zijn pensioen toe. Meer tijd met zijn familie gunnen we hem van harte, maar zijn stem blijft van onschatbare waarde door de ongeëvenaarde echtheid waarmee hij zijn verhalen vertelt en de herkenning die hij daarmee oproept. Wat hij twee uur lang in zijn eentje losmaakte en hoe hij met zijn nummers duizenden mensen wist te raken, maakten dit zonder meer een show voor de eindejaarlijsten. De koning van Dreamville rapte met zijn ‘hall of fame flow’ in Antwerpen de pannen van het dak. Non plus ultra!
Fan van de foto’s? Op onze Instagram staan er nog veel meer!
Setlist:
39 Intro
Two Six
SAFETY
Run a Train
Poor Thang
Ville Mentality
A Tale of 2 Citiez
Fire Squad / WHO TF IZ U
Old Dog
MIDDLE CHILD
a lot (21 Savage cover)
Johnny P’s Caddy (Benny The Butcher cover)
Lights Please
In the Morning
Nobody’s Perfect
Work Out
Can’t Get Enough
The London (Young Thug cover)
Neighbors
She Knows
The Let Out
Bombs in the Ville / Hit the Gas
Apparently
Wet Dreamz
G.O.M.D.
Life Sentence
Love Yourz
Power Trip
No Role Modelz
Quik Stop
